Tamara Duda
Tamara Duda – Życie i Twórczość
Tamara Duda, ukraińska pisarka, dziennikarka oraz tłumaczka, urodziła się w 1976 roku w Kijowie. Jej działalność artystyczna i społeczna jest ściśle związana z historią współczesnej Ukrainy, a szczególnie z wydarzeniami wojennymi w Donbasie. W 2022 roku zdobyła Narodową Nagrodę im. Tarasa Szewczenki za swoją debiutancką powieść „Córeczka”, co potwierdza jej znaczącą rolę w ukraińskiej literaturze. W artykule przedstawimy jej życiorys, twórczość oraz osiągnięcia.
Życiorys
Tamara Duda uczęszczała do Ukraińskiego Liceum Humanistycznego w Kijowie, gdzie rozwijała swoje zainteresowania literackie i dziennikarskie. Po ukończeniu szkoły średniej podjęła studia na Uniwersytecie Kijowskim, gdzie zdobyła wykształcenie w dziedzinie dziennikarstwa. Dodatkowo poszerzała swoją wiedzę na prywatnym Międzynarodowym Uniwersytecie Kijowskim.
Od ponad dwóch dekad Duda jest aktywna jako tłumaczka, specjalizując się w przekładzie tekstów o tematyce ekonomicznej z języka angielskiego. Jej praca w tej dziedzinie pozwoliła jej na zdobycie cennego doświadczenia oraz umiejętności, które przyczyniły się do jej późniejszej kariery pisarskiej.
Wolontariat i zaangażowanie społeczne
W latach 2014-2016 Tamara Duda angażowała się jako wolontariuszka w strefie konfliktu między Rosją a Ukrainą, znanej jako Strefa ATO. Jej działania miały na celu wsparcie osób dotkniętych wojną oraz pomoc w zakresie humanitarnym. Za swoją działalność została uhonorowana dyplomem uznania od mera Kijowa, co świadczy o jej niezłomnej determinacji oraz zaangażowaniu w pomoc innym.
Debiut literacki – „Córeczka”
Pierwsza powieść Tamary Dudy pt. „Córeczka” została opublikowana w 2019 roku pod pseudonimem Tamara Horicha Zernia przez niewielkie wydawnictwo Biłka. Powieść porusza temat wojny w Donbasie oraz jej wpływu na życie cywilów. Przez pryzmat osobistych doświadczeń bohaterów autorka ukazuje dramatyczne skutki konfliktu zbrojnego i jego wpływ na relacje międzyludzkie.
„Córeczka” szybko zdobyła uznanie krytyków i czytelników, otrzymując prestiżowy tytuł książki roku 2019 (BBC Ukrainian Book of the Year) przyznawany przez redakcję BBC News. W plebiscycie ogłoszonym przez Ukraiński Instytut Książki powieść znalazła się również na liście trzydziestu najważniejszych utworów prozą wydanych w niepodległej Ukrainie, co potwierdza jej znaczenie w kontekście współczesnej literatury ukraińskiej.
Nagrody i wyróżnienia
W dniu 9 marca 2022 roku, prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski uhonorował Tamarę Dudę Narodową Nagrodą im. Tarasa Szewczenki w dziedzinie literatury pięknej za powieść „Córeczka”. Jest to najważniejsze wyróżnienie kulturalne w Ukrainie, co stanowi dowód na wysoką wartość artystyczną jej pracy.
Powieść „Córeczka” została przetłumaczona na wiele języków, w tym angielski, macedoński i łotewski. W Polsce przekład autorstwa Marcina Gaczkowskiego ukazał się 1 kwietnia 2022 roku, co pozwoliło szerszej publiczności zapoznać się z tą poruszającą historią.
W 2023 roku powieść „Córeczka” została nominowana do Literackiej Nagrody Europy Środkowej Angelus oraz zwyciężyła plebiscyt czytelników, dzięki czemu Tamara Duda otrzymała Nagrodę Czytelników im. Natalii Gorbaniewskiej. To kolejne dowody na to, że jej twórczość znajduje uznanie nie tylko w kraju, ale również poza granicami Ukrainy.
Kolejne dzieła i przyszłość
Oprócz debiutanckiej powieści „Córeczka”, Tamara Duda napisała także książkę „Принцип втручання” (2021), która kontynuuje tematykę społeczną i polityczną znaną z jej wcześniejszej twórczości. Autorka nieustannie podejmuje ważne tematy dotyczące współczesnej Ukrainy oraz problemów społecznych wynikających z konfliktu zbrojnego.
W miarę jak sytuacja polityczna i społeczna Ukrainy się rozwija, można spodziewać się kolejnych dzieł Tamarze Dudy, które będą refleksją nad aktualnymi wydarzeniami oraz ich wpływem na życie ludzi. Jej talent literacki oraz zaangażowanie społeczne sprawiają, że jest to autorka wart uwagi nie tylko na ukraińskim rynku wydawniczym.
Podsumowanie
Tamara Duda to postać niezwykle istotna dla współczesnej literatury ukraińskiej. Jej historia życia oraz działalność artystyczna są przykładem połączenia pasji do pisania z głębokim zaangażowaniem społecznym. W obliczu trudnych wydarzeń związanych z wojną w Donbasie udało jej się stworzyć dzieło, które porusza serca i umysły czytelników zarówno na Ukrainie, jak i za granicą.
Dzięki takim autorom jak Tamara Duda możemy lepiej zrozumieć nie tylko historię współczesnej Ukrainy, ale także ludzkie dramaty związane z wojną i przemocą. Jej twórczość pokazuje siłę literatury jako narzędzia do refleksji nad rzeczywistością oraz jako medium dla głosów tych, którzy zostali dotknięci konfliktami zbrojnymi.
Artykuł sporządzony na podstawie: Wikipedia (PL).